
Maps of Meaning: The Architecture of Belief, dzieło Jordana B. Petersona, stanowi próbę stworzenia kompleksowej teorii, łączącej psychologię, mitologię, religię i neurobiologię. U podstaw książki leży definicja, w której znaczenie (meaning) rozumiane jest jako proces adaptacyjny, umożliwiający jednostce orientację w świecie i unikanie cierpienia. Peterson postuluje, że ludzie naturalnie konstruują systemy wierzeń, które działają jak "mapy", pomagające nawigować w złożoności egzystencji.
Geneza koncepcji zawartych w Maps of Meaning sięga obserwacji Petersona nad XX-wiecznymi totalitaryzmami. Uważał, że ideologie, które obiecywały utopie, prowadziły do masowych zbrodni, ponieważ podważały tradycyjne systemy wartości, oferując w zamian proste, ale fałszywe rozwiązania. Rozwój jego myśli był silnie inspirowany pracami Carla Junga, Mircei Eliadego, Friedricha Nietzschego oraz tekstami biblijnymi. Peterson odwoływał się do archetypów (archetypes) i narracji mitologicznych (mythological narratives) jako uniwersalnych wzorców, wpływających na ludzkie zachowania i przekonania.
Aktualne rozumienie Maps of Meaning ewoluuje w ramach dyskusji akademickiej i popularnej. Krytycy zarzucają Petersonowi uproszczenia i tendencje do łączenia niespójnych dziedzin wiedzy. Zwolennicy podkreślają wartość książki jako próby stworzenia szerokiej perspektywy na problem sensu (meaning problem) w życiu współczesnego człowieka. Badania, np. analiza treści wystąpień publicznych osób wyznających skrajne poglądy, mogą ilustrować, jak zaburzenia w systemach wierzeń prowadzą do destrukcyjnych zachowań, co koresponduje z tezą Petersona o funkcji adaptacyjnej znaczenia.
Dostępność Maps of Meaning w formacie PDF, umożliwia szerokie rozpowszechnianie i analizę, jednak należy pamiętać o potencjalnych naruszeniach praw autorskich. Niezależnie od tego, książka pozostaje istotnym punktem odniesienia w dyskusjach o naturze ludzkiej, kulturze i poszukiwaniu sensu istnienia.