Dynamika w fizyce to dział, który bada przyczyny ruchu. Mówiąc prościej, dynamika tłumaczy, dlaczego coś się porusza, a nie tylko, że się porusza. Odróżnia się to od kinematyki, która opisuje ruch, ale nie wnika w jego przyczyny.
Podstawą dynamiki są trzy zasady dynamiki Newtona. Każda z nich jest kluczowa, by zrozumieć, co wpływa na ruch.
Pierwsza zasada (zasada bezwładności): Ciało pozostaje w spoczynku lub w ruchu jednostajnym prostoliniowym, dopóki siła zewnętrzna nie zmusi go do zmiany tego stanu. Przykład: Piłka leżąca na podłodze nie zacznie się ruszać sama. Potrzebne jest kopnięcie (siła).
Druga zasada (zasada siły): Siła działająca na ciało jest równa masie tego ciała pomnożonej przez jego przyspieszenie (F = ma). Im większa siła, tym większe przyspieszenie. Im większa masa, tym mniejsze przyspieszenie przy tej samej sile. Przykład: Pchanie wózka sklepowego - łatwiej pchnąć pusty wózek niż pełny.
Trzecia zasada (zasada akcji i reakcji): Jeżeli ciało A działa na ciało B z pewną siłą (akcja), to ciało B działa na ciało A z siłą równą co do wartości i kierunku, lecz przeciwnie skierowaną (reakcja). Przykład: Gdy stoisz na ziemi, wywierasz na nią nacisk (akcja). Ziemia z kolei naciska na Ciebie z taką samą siłą, ale w górę (reakcja). To dlatego nie zapadasz się w ziemię.
Zrozumienie dynamiki pozwala na obliczanie różnych parametrów związanych z ruchem, takich jak siła, masa, przyspieszenie. Przykładowo, możemy obliczyć, jaką siłą trzeba pchnąć skrzynię, żeby zaczęła się poruszać z określonym przyspieszeniem, znając jej masę.
Sprawdzian z dynamiki w klasie 1. zazwyczaj sprawdza Twoją wiedzę na temat tych zasad i umiejętność stosowania ich w prostych zadaniach. Pamiętaj o jednostkach (siła w Newtonach, masa w kilogramach, przyspieszenie w m/s²) i o poprawnej interpretacji treści zadań.